TİYATRO SÖZLÜĞÜ, Tiyatro Terimleri ve Anlamları Dramaturg: Kökence
drama yazarı ve sahneye koyucu anlamına gelen Dramaturg, Lessing'in Hamburgischer
Dramaturgie yapıtından sonra tiyatronun ortak yönetimcisi, edebi danışmanı
ve sanat yöneticisi anlamında gelişmiştir. Günümüzde Dramaturg'un işlevleri
(tiyatro kuramlarına bağlı olarak) çok çeşitlilik göstermektedir; bu işlevler
şöyle sıralanabilir: Oyun okumak ve oyun seçmek, oyun dağarcığı politikasını
saptayarak araştırmalara dayalı bir oyun dağarcığı hazırlamak; oyunları
çözümsel olarak incelemek, irdelemek, çevirmek, anlamını açığa kavuşturacak
raporlar hazırlamak, oyunun yorumunu saptamak; sahneye koyucu ve sahne
tasarımcısıyla işbirliği içinde oyunu sahneye hazırlayıp aktarmak; rol
dağılımında, yardımcı malzeme sağlamada, metin çözümünde, oyunun gerçekleştirilmesine
danışmanlık yapmak; tiyatronun genel eğitim etkinliğiyle ve oyun dağarıyla
ilgili toplantılar, tartışma ve konuşmalar, seminerler ve kurslar düzenlemek;
program dergisi yanısıra, gerekli yayınları üstlenmek; oyun yazarları ve
yayınevleriyle ilişkileri işletmek; ilgili medyaları bilgilendirmek; tiyatroyu
kamuoyuna karşı temsil etmek. Dramaturg, uygulamalı dramaturji yürütebileceği
gibi, yapımsal dramaturji de yürütebilir. Drama edebiyatı ve estetik kuramların
incelenmesi, oyun planının hazırlanması, tiyatro politikasının saptanması,
vb. uygulamalı dramaturji çalışmalarına girer. Yapımsal dramaturji, başlıcalıkla
Brecht'in Dramaturg anlayışıyla önem kazanmıştır; oyunlarının sahnelenmesini
dramaturjik çalışmayla içiçe yürüten Brecht, uygulamalı dramaturji ile
yapımsal dramaturjiyi birleştirmiş, tiyatronun toplumsal işlevi ile estetik
değerini bütünleştirmeye çalışmıştır. Bütün sahne sanatçılarının katılımıyla
gerçekleştirilen sahneleme anlayışı, günümüzde, yapımsal dramaturjinin
başlıca özelliğini, Dramaturg'un yaratıcı işlevini ortaya koymaktadır.
|
|